Copyright © 2005-2012 Xa'wa

Zeehonden opvang

In Nederland zijn er twee opvangcentra voor zeehonden, namelijk EcoMare op Texel en Zeehondencrèche Lenie 't Hart in Pieterburen. Hier worden zeehonden opgevangen die ziek zijn, te jong hun moeder zijn kwijt geraakt of gewond zijn geraakt in bijvoorbeeld vissersnetten of door de schroef van een boot.

Moeders passen goed op hun jong, maar door een storm of een verstoring waardoor ze schrikken en wegvluchten, kunnen moeder en jong gescheiden worden. De jonge dieren gaan dan hard huilen en worden daarom 'huilers' genoemd. Deze dieren zijn niet ziek of gewond, alleen kunnen zij nog niet voor zichzelf zorgen. Ze kunnen aansterken in een opvangcentrum en daarna weer worden uitgezet. Zieke en gewonde dieren worden goed onderzocht, als ze hersteld zijn kunnen ze weer worden uitgezet.

Hieronder vind je meer informatie over wat je zelf kunt doen als je een zeehond op het strand ziet en over de twee Nederlandse opvangcentra voor zeehonden.
Op deze pagina (op Tuimelaardolfijnen.nl) kun je lezen wat je moet doen als je een zieke of gewonde bruinvis of dolfijn op het strand vindt. Er staat tevens meer informatie over het opvangcentrum voor deze dieren, SOS Dolfijn.

- Wat moet je doen als je een zeehond op het strand vindt?

- Ecomare

- Zeehondencrèche Lenie 't Hart

 Wat moet je doen als je een zeehond op het strand vindt?
  Als je op het strand een zeehond ziet, heeft dat dier niet noodzakelijk hulp nodig. Zeehonden zoeken regelmatig het strand op om daar te rusten. Bij een zeehond die er verder gezond uit ziet, hoef je dan ook geen actie te ondernemen en is het vooral belangrijk om op gepaste afstand van het dier te blijven en het dier met rust te laten.

Soms kan het echter zo zijn dat de zeehond er verwond, ziek of verzwakt uitziet. In zo'n geval kan je het volgende doen voor het dier:

1. Ga niet naar de zeehond toe. Het dier kan bijten of ziektekiemen overbrengen op de mens!
2. Zorg dat omstanders en honden op afstand blijven.
3. Is de zeehond in Noord-Holland of op Texel: bel voor hulp naar EcoMare ~ 0222 - 317 741.
4. Is de zeehond ergens anders aan de kust: bel voor hulp naar Zeehondencrèche Lenie 't Hart ~ 0595 - 526 526.

Ook via de politie kun je altijd een melding maken van een aangespoelde zeehond. Zo snel mogelijk komen er reddingswerkers om eerste hulp aan de zeehond te verlenen. Vervolgens zal het dier naar EcoMare of Zeehondencrèche Lenie 't Hart worden gebracht.
 Naar Boven
 Ecomare
  Sinds 1952 heeft EcoMare, toen nog het Texels Museum, de eerste zeehondenopvang van Europa. Zieke zeehonden en huilers die aanspoelden werden gered. Er werd nog volop op zeehonden gejaagd en daarom werden de dieren niet weer uitgezet. Door de opvang konden de dieren die anders zouden sterven toch in leven blijven en bovendien werden de bezoekers op de problemen in de Waddenzee gewezen.

  Klik op de foto voor de vergroting   Klik op de foto voor de vergroting  
  fig. 1 Grijze zeehond   fig. 2 Gewone zeehond  

In 1962 werd de jacht op zeehonden in Nederland verboden. Toch werden opgevangen zeehonden nog niet uitgezet als ze weer gezond waren, omdat de zee hiervoor te vervuild was. Pas vanaf 1975 worden de weer gezonde zeehonden uitgezet. Tegenwoordig worden er jaarlijks ongeveer 30 zeehonden uitgezet door EcoMare.

Voor de zeehonden die al jaren in EcoMare verbleven, was uitzetten niet meer mogelijk. Zij waren te gewend aan het leven in EcoMare om zich weer aan te kunnen passen aan het leven in de vrije natuur. Bovendien zijn sommige blind of missen tanden en kiezen. In deze groep vaste dieren worden ieder jaar zes tot acht jongen geboren. Deze jongen worden wel uitgezet in de Waddenzee.

Klik op de foto voor de vergroting
fig. 3 Groep zeehonden

Tegenwoordig kan de zeehondenpopulatie zichzelf goed in stand houden zonder dat elke zieke zeehond of huiler hoeft te worden gered. Toch gaat EcoMare voorlopig door met de opvang. Aan de ene kant omdat vanuit het oogpunt van dierenbescherming elk dier dat gered kan worden zinvol is. Zeker omdat al gebleken is dat dieren die weer zijn uitgezet, zichzelf prima kunnen redden in het wild. Aan de andere kant is een belangrijk doel van EcoMare om de bezoekers van dichtbij kennis te laten maken met de zeehonden. Zo hopen ze de mensen bewuster te maken van de problemen in de Waddenzee.

Hier staan meer foto's van gewone zeehonden in Ecomare.
 Naar Boven
 Zeehondencrèche Lenie 't Hart
  Zeehondencrèche Lenie 't Hart is eind 1970 begonnen met de opvang van een zeehond in een teiltje, ingegraven in een achtertuin. Na een paar weken is de zeehond weer uitgezet in de Waddenzee. Hierna werden er meerdere betonnen badjes in de achtertuin aangelegd. Na zeven jaar werd de achtertuin te klein en werd er begonnen met de bouw van de eerste fase van de huidige Zeehondencrèche.

Naast het opvangen, behandelen en uitzetten van zeehonden, heeft de Zeehondencrèche nog meer activiteiten. Mensen worden gewezen op de problemen van de zeehonden en zijn milieu door middel van rondleidingen, een expositie en een film. Verder is wetenschappelijk onderzoek naar de factoren die van invloed zijn op de gezondheid van de zeehond van belang om te kunnen bepalen hoe de problemen kunnen worden tegengegaan. Tevens zijn er buitenlandse activiteiten; er wordt hulp geboden aan nieuwe opvangcentra waar zeehondenpopulaties bedreigd zijn en operationele hulp wordt geboden bij calamiteiten zoals olierampen waar zeezoogdieren het slachtoffer van worden.

  Klik op de foto voor de vergroting   Klik op de foto voor de vergroting  
  fig. 4 Zeehondenambulance   fig. 5 Bassins  

Zieke en verwonde zeehonden en huilers van de Nederlandse, Belgische of Duitse kust worden naar de Zeehondencrèche gebracht. Een enkele keer komen ze zelfs van de Zweedse, Schotse of Franse kust. Jaarlijks worden er ongeveer 200 zeehonden binnengebracht. Omdat zeehonden erg stressgevoelig zijn, moet het transport van de vindplaats naar de opvang zo snel mogelijk gebeuren.

Bij binnenkomst wordt een zeehond meteen uitgebreid onderzocht. Hij wordt gemeten en gewogen, er worden uitstrijkjes uit neus, bek en anus genomen en er wordt bloed afgenomen, dat gelijk wordt onderzocht op virale en bacteriële infecties. Er zijn ook mogelijkheden om een echoscan of röntgenfoto te maken. Na het onderzoek en vaccinatie tegen het zeehondenvirus komt de zeehond in een quarantaineruimte terecht. Dit is noodzakelijk, omdat ziektes anders overgedragen zouden kunnen worden. De net opgevangen zeehonden worden dag en nacht in de gaten gehouden. Na drie weken in quarantaine, kunnen de zeehonden door naar de grote baden, waar ze eventueel in contact met andere zeehonden kunnen komen.

  Klik op de foto voor de vergroting   Klik op de foto voor de vergroting  
  fig. 6 Klapmuts   fig. 7 Gewone zeehond  

Goede voeding, goede verzorging en rust zijn nodig voor een goed herstel. Zieke en zwakke zeehonden krijgen een paar keer per dag medicijnen om wonden en infecties zo snel mogelijk te laten genezen. Zeehonden die te jong of te zwak zijn om vis te eten, krijgen een papje van gemalen vis met water dat via een trechter met een slang eraan naar binnen wordt gegoten. Dit gebeurt wel vijf keer per dag. De andere zeehonden krijgen drie keer per dag te eten. De vis wordt in het water gegooid, zodat de dieren zelfstandig kunnen eten. De zeehonden worden twee tot drie keer per week gewogen, zo wordt bijgehouden of ze voldoende groeien. Als ze gezond zijn en voldoende gewicht hebben om zelfstandig te kunnen overleven, mogen ze terug naar zee. Geen enkel dier blijft langer dan noodzakelijk in gevangenschap, gemiddeld verblijven ze drie maanden in de Zeehondencrèche. In totaal zijn er nu al meer dan 1000 zeehonden uitgezet.

De foto's van Zeehondencrèche Lenie 't Hart zijn aan Xa'wa beschikbaar gesteld door Heleen Middel. Hier staan meer foto's van gewone zeehonden in Zeehondencrèche Lenie 't Hart.
 Naar Boven